3Ayak Sağlığı Rehberi · Bölüm 3

Sırta bakın,
adımı izleyin.

Hareket skoru, topal inekleri erken fark etmenin yoludur. Beş skorun görünümü, ICAR protokolü ve sürünüzde kaç inek skorlamanız gerektiğini hesaplayan araç bu sayfada.

▶ 70 saniyede hareket skoru

İneği düz ve kaymayan bir zeminde, önce dururken sonra yürürken izleyin. Sırt çizgisi ve adım düzeni 1'den 5'e kadar puanlanır. Skora dokunun.

Hareket skoru 1: Normal

Skor 1

Normal

İnek düz sırtla durur ve yürür. Yürüyüşü normaldir.

Ne yapmalı?

Bir şey yapmanız gerekmez; düzenli skorlamaya ve rutin tırnak bakımına devam edin.

Kaynak: Sprecher, Hostetler ve Kaneene, 1997.

Uluslararası protokol

ICAR'a göre topallık nasıl skorlanır?

Nerede, nasıl?

Düz, sağlam, kaymayan zeminde; inek yürürken yandan. En az 4 adım izleyin. Dönerken skorlamayın. Izgaralı beton, eğim ve basamaktan kaçının. Her seferinde aynı yeri kullanın.

Ne zaman?

Sağımdan sonra, sakin bir ortamda. Sağımhane çıkışındaki geçit genellikle en uygun yerdir. İneği sıkıştırmayın; ürken inek topallığını gizleyebilir.

Ne sıklıkla?

İdeal olarak 2 haftada bir, en az ayda bir. Bu mümkün değilse ve düzenli tırnak kesimi yoksa: kuruya ayırmada ve laktasyon başında.

Hedef

İneklerin %90'ı skor 1, %10'undan azı skor 2–3. Skorlayanlar kısa bir eğitim almalı ve eğitim yılda bir tekrarlanmalı.

Kaç inek skorlamalıyım?

İdeal olan tüm sağmal inekleri skorlamaktır. Zaman yoksa sağım sırasının ortasından şu kadar inek seçin; gerçek topallık oranını yaklaşık ±%5 doğrulukla verir.

Sürü büyüklüğünü girin.

Örnekleme formülü: Main ve ark. 2010, ICAR Kılavuzları Tablo 27. 300'den büyük sürülerde en az 85 inek; büyük meracı sürülerde sağım sırasının sonundaki en az 200 inek önerilir.

Bağlı duraklı ahırda: 4 işaret

İnek yürütülemiyorsa onu en az 3 dakika ayakta izleyin; arkadan, soldan ve sağdan 10'ar saniye bakın.

  1. Kenara basma: bir ayağını durağın kenarına koyar.
  2. Sık ağırlık değiştirme: arka ayaklarını tekrar tekrar kaldırıp indirir.
  3. Ayak dinlendirme: bir ayağını diğerlerinden çok kaldırır.
  4. Dengesiz kayma: yana doğru hareket ettirildiğinde bir ayağa yük vermekte isteksizdir.

2 ya da daha fazla işaret varsa inek belirgin topaldır.

Kaynak: ICAR Kılavuzları Bölüm 7.5 (Gibbons ve ark. 2014).

İlk topallığı kaçırmayın

Bir çalışmada topallık olaylarının %79–83'ü aynı ineğin önceki topallığına bağlanmıştır (Randall ve ark. 2018). Erken tedavi edilen inekte lezyon daha hafif kalır, tam iyileşme şansı artar ve topal kaldığı süre kısalır. Eğitim almamış göz çoğunlukla yalnızca şiddetli topal inekleri fark eder.

Kaynak: ICAR Kılavuzları Bölüm 7.5.

Tek Bakışta

Hareket skoru: tek sayfada.

Hareket skoru bilgi grafiği: nasıl skorlanır, beş skor ve ne yapılmalı, dikkatle izlenecek inekler ve sık yapılan hatalar

Büyütmek için görsele dokunun. Sahada kullanmak için yazdırabilir ya da paylaşabilirsiniz.

Ayak Sağlığı Rehberi · Bölüm 3 / 8

← Önceki bölüm 2. Tırnak haritası Sonraki bölüm → 4. Beslenme

Kaynaklar

Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için veteriner hekiminize başvurun.

Sürünüzde topallık mı artıyor?

Rasyonu, TMR'yi ve barınak koşullarını birlikte değerlendirelim.

İletişime Geçin 0 850 840 33 49